Delta dalgası, ventriküllerin normal AV nod yolu dışında aksesuar yol üzerinden erken depolarizasyonunu gösteren karakteristik bir EKG bulgusudur. En klasik olarak Wolff-Parkinson-White Syndrome ile ilişkilidir.
Delta dalgası:
- QRS kompleksinin başlangıcında
- Yavaş yükselen slurring (eğimli başlangıç)
- Geniş QRS görünümü
şeklinde izlenir.
Mekanizma
Normalde atriyumlardan çıkan elektriksel impuls:
- AV nod
- His demeti
- Purkinje sistemi
üzerinden ventriküllere ulaşır.
WPW’de ise:
AV nodu bypass eden aksesuar ileti yolu bulunur.
Bu aksesuar yol en sık:
Kent demeti
olarak adlandırılır.
Elektriksel impuls ventriküllere normalden daha erken ulaştığı için:
- Preeksitasyon gelişir
- QRS’in başlangıcı yavaş yükselir
- Delta dalgası oluşur
Etiyoloji
Delta dalgasının en sık nedeni:
WPW sendromudur.
Ancak tüm delta dalgaları semptomatik WPW anlamına gelmez.
Görülebileceği durumlar:
- Aksesuar yol varlığı
- WPW paterni
- WPW sendromu
- Konjenital aksesuar ileti yolları
Bazı hastalarda yapısal kalp hastalıkları eşlik edebilir.
Mekanizma
Aksesuar yol nedeniyle:
- Elektriksel impuls AV nodu bypass eder
- Ventrikülün bir kısmı erken aktive olur
- Normal His-Purkinje sistemiyle gelen iletiyle birleşir
Sonuçta:
- PR intervali kısalır
- QRS başlangıcı slurleşir
- Delta dalgası ortaya çıkar
- QRS genişleyebilir
Patoloji
Temel problem:
Atriyum ile ventrikül arasında anormal elektriksel bağlantı bulunmasıdır.
Bu aksesuar yollar:
- Tek veya multiple olabilir
- Sağ veya sol yerleşimli olabilir
- İletim hızları değişken olabilir
Bu durum:
- Re-entry taşikardilerine
- SVT ataklarına
- Atriyal fibrilasyonun ventriküle hızlı iletimine
neden olabilir.
EKG Özellikleri
Klasik WPW triadı:
1. Kısa PR intervali
- Genellikle <120 ms
2. Delta dalgası
- QRS başlangıcında slurring
3. Geniş QRS
- Genellikle >110–120 ms
Delta dalgası:
- Pozitif
- Negatif
- Biphasik
olabilir.
Yerleşimi aksesuar yol lokalizasyonuna göre değişir.
WPW Tipleri (Rosenbaum Sınıflaması)
Tip A (Sol Taraflı Yol)
- Preeksitasyon, sol ventrikülün arka taban kesimini etkiler.
- EKG Bulguları: V1’de büyük R dalgaları (R/S > 1). Delta dalgası ve QRS bileşiği, hem sağ hem de sol göğüs derivasyonlarında yukarıya yöneliktir.
Tip B (Sağ Taraflı Yol)
- Preeksitasyon, sağ ventrikülün arka taban kesimini etkiler.
- EKG Bulguları: V1’de S veya QS dalgaları. Delta dalgası ve QRS bileşiği; sağ göğüs derivasyonlarında aşağıya, sol göğüs derivasyonlarında yukarıya yöneliktir.
Klinik Önemi
Delta dalgası önemlidir çünkü:
- Paroksismal SVT’ye neden olabilir
- Re-entry taşikardisi gelişebilir
- Atriyal fibrilasyonda çok hızlı ventrikül yanıtına yol açabilir
- Nadir durumlarda ventriküler fibrilasyon ve ani ölüm riski oluşturabilir
Özellikle:
- Genç hastada çarpıntı
- Senkop
- Egzersizle taşikardi
öyküsü varsa dikkat edilmelidir.
Ayırıcı Tanı
Karışabileceği durumlar:
- Dal bloğu
- Ventriküler ritimler
- Hiperkalemi
- İntraventriküler ileti gecikmesi
- Psödo-delta görünümü
Akılda Kalıcı Nokta 🚨
- Kısa PR + geniş/slurleşmiş QRS başlangıcı = Delta dalgası düşün.
- Delta dalgası = ventrikülün aksesuar yol üzerinden erken aktivasyonu.
KAYNAKLAR
- ESC Guidelines for Atrial Fibrillation
- NCBI Bookshelf: WPW Syndrome
- LITFL: Pre-excitation Syndromes
