Bu içeriğin kilidini açmak için lütfen abone olun.
Yirmi sekiz yaşında erkek hasta, kafa travması sonrası acil servise getiriliyor. Hastanın ilk değerlendirmesinde bilincinin giderek azaldığı ve nörolojik durumunun kötüleştiği gözleniyor.
Takip sırasında hastada intrakraniyal basınç artışı ve transtentoryal (unkal) herniasyon geliştiği düşünülüyor.
Bu hastada en erken beklenen klinik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?
Editör Notu
Kafa travmalı bir hastada yeni gelişen anizokori (iki pupil arasında boyut farkı), aksi ispatlanana kadar herniasyon olarak kabul edilmeli ve acil cerrahi dekompresyon veya medikal KİBA tedavisi (mannitol, hipertonik salin vb.) planlanmalıdır. Nadiren "Kernohan fenomeni" nedeniyle ipsilateral hemiparezi de görülebilir, ancak ipsilateral pupilla dilatasyonu her zaman en güvenilir lokalizasyon bulgusudur.
Açıklama
Transtentoryal (unkal) herniasyon, temporal lobun medial kısmının (unkus) tentoryum serbest kenarından aşağı doğru itilmesiyle oluşur. Bu süreçte III. kraniyal sinir (N. oculomotorius) tentoryum kenarı ile herniye olan doku arasında sıkışır. Bu basının en erken ve en karakteristik klinik bulgusu, etkilenen taraftaki pupillada dilatasyondur.
Temel noktalar:
III. Sinir Basısı: Okülomotor sinirin dış kısmındaki parasempatik lifler basıya en duyarlı kısımdır. Bu liflerin felci sonucu ipsilateral pupilla genişler ve ışık refleksi kaybolur.
Bilinç Değişikliği: Herniasyonun ilerlemesiyle beyin sapındaki retiküler aktive edici sistemin (RAS) etkilenmesi sonucu bilinç düzeyi hızla düşer.
Motor Defisit: Serebral pedinkül basısına bağlı olarak genellikle kontralateral (karşı taraf) hemiparezi gelişir.
Cushing Yanıtı: İntrakraniyal basıncın aşırı yükselmesine bağlı gelişen geç bir reflekstir (Hipertansiyon, bradikardi, düzensiz solunum).
Bu soru için doğru seçenek:
B) İpsilateral pupiller dilatasyonu
Doğru cevap: B) İpsilateral pupiller dilatasyonu
Diğer seçeneklerin değerlendirilmesi
A) Hemianopsi, posterior serebral arterin (PCA) sıkışması sonucu oksipital lob iskemisi ile gelişir ve genellikle pupilla değişikliğinden sonra fark edilir.
C) Kontralateral hemiparezi önemli bir bulgudur ancak genellikle pupil dilatasyonu sonrası veya ona eşlik ederek gelişir.
D) Cheyne-Stokes solunumu, diensefalon veya üst beyin sapı hasarını gösteren daha ileri bir bulgudur.
E) Cushing yanıtı (triadı), beyin fıtıklaşmasının terminal (son) dönemlerine yaklaşıldığını gösteren çok geç bir bulgudur.
Tactical Combat Casualty Care (TCCC), Türkçe karşılığıyla Taktik Muharebe Yaralı Bakımı (TMYB), muharebe ortamında meydana gelen travmatik yaralanmalarda önlenebilir ölümleri azaltmak amacıyla geliştirilmiş hastane...