Westermark işareti, akut pulmoner embolide görülebilen klasik ancak nadir bir akciğer grafisi bulgusudur. Pulmoner emboliye bağlı gelişen bölgesel oligemi nedeniyle ortaya çıkan azalmış periferik pulmoner vaskülarizasyonu ifade eder.
TANIM VE PATOFİZYOLOJİ
Pulmoner emboli sonucunda pulmoner arter veya dallarında gelişen tıkanıklık, embolinin distalindeki akciğer bölgesine giden kan akımını azaltır. Ayrıca emboliye bağlı vazokonstriksiyon da bu perfüzyon azalmasına katkıda bulunur. Sonuç olarak ilgili bölgede oligemi (azalmış kanlanma) gelişir ve pulmoner damarların görünürlüğü azalır.
Bu durum akciğer grafisinde:
- Bölgesel pulmoner damar gölgelerinde azalma
- Periferik vasküler belirginlikte kayıp
- Lokal hiperlüsensi (artmış radyolusensi)
- “Damarsız” veya “boşalmış” akciğer alanı görünümü
şeklinde izlenir.
AKCİĞER GRAFİSİNDEKİ GÖRÜNÜM
PA akciğer grafisinde Westermark işareti, radyolüsen (daha siyah görünen) bir alan şeklinde ortaya çıkar. Bu görünüm, embolinin distalinde kalan akciğer parankimindeki azalmış pulmoner perfüzyonu yansıtır.
OLİGEMİ NEDİR?
Oligemi, bir doku veya organın belirli bir bölgesine ulaşan kan miktarının azalmasıdır.
Pulmoner embolide:
- Pulmoner arter veya dalı trombüs ile tıkanır.
- Distal akciğer bölgesine kan akımı azalır.
- Pulmoner damarlar küçülür ve silikleşir.
- Akciğer grafisinde lokal hiperlüsensi gelişir.
- Bu görünüm Westermark işareti olarak adlandırılır.
KLİNİK ÖNEMİ
✅ Pulmoner emboli için özgüllüğü yüksektir.
❌ Ancak duyarlılığı düşüktür; pulmoner embolili hastaların yalnızca küçük bir kısmında görülür.
Bu nedenle:
- Westermark işaretinin görülmesi pulmoner emboli olasılığını güçlendirir.
- Görülmemesi pulmoner emboliyi dışlamaz.
SINAV NOTU
Westermark İşareti = Bölgesel oligemi + periferik pulmoner vasküler belirginlikte azalma + lokal hiperlüsensi
HAMPTON HÖRGÜCÜ İLE KARŞILAŞTIRMA
AKILDA KALICI İPUCU
Westermark = Azalmış damar izi, artmış siyahlık
Yani grafide opasite değil; tam tersine pulmoner damarların azaldığı, daha siyah görünen (oligemik) bir alan dikkati çeker. Bu görünüm pulmoner emboli nedeniyle gelişen lokal akciğer hipoperfüzyonunun radyografik göstergesidir.
KAYNAK
- Murray & Nadel’s Textbook of Respiratory Medicine
- Felson’s Principles of Chest Roentgenology
- Grainger & Allison’s Diagnostic Radiology
- European Society of Cardiology
- American College of Radiology
- Radiopaedia
- Harrison’s Principles of Internal Medicine
- Tintinalli’s Emergency Medicine
- Rosen’s Emergency Medicine
- Goldman-Cecil Medicine
