Bu İçerik Sadece Aboneler İçindir
Seksen yaşında, yatağa bağımlı erkek hasta yüksek ateş ve bilinç değişikliği nedeniyle acil servise getiriliyor. Öyküsünde konjestif kalp yetmezliği, diyabetes mellitus ve hipertansiyon bulunduğu öğreniliyor. Hastanın uzun süredir bakım hastası olduğu, idrar inkontinansı nedeniyle bez kullandığı ve son 5 gündür üriner sistem enfeksiyonu nedeniyle siprofloksasin tedavisi aldığı, ancak son 2 gündür 39°C’ye ulaşan ateşinin olduğu ifade ediliyor. Acil serviste yapılan değerlendirmede GKS: 12, nabız: 110/dk (düzensiz), solunum sayısı: 16/dk, SpO2: %96, kan şekeri: 100 mg/dL, kan basıncı: 70/40 mmHg ve ateş: 39°C olarak saptanıyor. Klinik tablo septik şok ile uyumlu olarak değerlendiriliyor ve sıvı resüsitasyonuna rağmen hipotansiyonun devam etmesi üzerine vazopressör tedavi başlanması planlanıyor. Güncel kılavuzlar doğrultusunda bu hastada ilk tercih edilmesi gereken vazopressör ajan aşağıdakilerden hangisidir? Açıklama
Sepsis, bir enfeksiyon etkeninin kan dolaşımı yoluyla tüm vücuda yayılması sonucu gelişen, sistemik ve hayatı tehdit eden bir klinik tablodur. Klinik spektrum hafif enfeksiyon bulgularından çoklu organ yetmezliğine kadar uzanabilir.
Sepsisin en ağır formu olan septik şok, dünya genelinde yüksek mortaliteye sahip ciddi bir durumdur ve etkilenen hastaların yaklaşık %15–30’unda ölüm ile sonuçlanabilir.
İdrar yolu enfeksiyonuna bağlı sepsis düşünülen hastalarda hızlı klinik değerlendirme önemlidir. qSOFA skorunun 2 veya üzerinde olması, hastada sepsis gelişme riskinin yüksek olduğunu gösterir ve ileri değerlendirme gerektirir.
2021 Sepsis Kılavuzu’na göre sepsis veya septik şoklu erişkin hastalarda ilk tercih edilen vazopresör norepinefrindir. Noradrenaline ulaşılamayan durumlarda adrenalin veya dopamin alternatif olarak kullanılabilir. Ancak mümkün olduğunda norepinefrin tercih edilmelidir.
Dopamin ve adrenalin kullanımı sırasında özellikle aritmi riski yüksek hastalarda dikkatli olunmalıdır.
Norepinefrin (Noradrenalin) Etki Mekanizması
Norepinefrin güçlü α1 ve β1 adrenerjik etkileri olan, β2 etkisi zayıf bir sempatomimetik ajandır.
Kardiyovasküler Etkileri
Klinik Kullanım
Güncel kılavuzlara göre norepinefrin, yeterli sıvı resüsitasyonu sağlandıktan sonra septik şokta birinci basamak vazopresör olarak kullanılmaktadır.
Organ Perfüzyonu
Norepinefrin kullanımında en çok endişe edilen durum vazokonstriksiyona bağlı olarak splanknik dolaşım ve renal perfüzyonun azalmasıdır.
Ancak çalışmalar, uygun sıvı resüsitasyonu yapılmış hastalarda norepinefrin kullanımının renal kan akımını ve splanknik dolaşımı koruyabildiğini, bazı durumlarda ise perfüzyonu iyileştirebildiğini göstermektedir.
