Bu İçerik Sadece Aboneler İçindir
Esmolol (Brevibloc), selektif β1 reseptör blokörü olup özellikle hızlı kalp hızı kontrolü ve kontrollü kan basıncı düşürülmesi gereken kritik durumlarda kullanılan ultra kısa etkili intravenöz bir ajandır. Etki başlangıcı çok hızlıdır ve eliminasyon yarı ömrü yaklaşık 9 dakikadır. Bu özellikleri sayesinde acil servis, yoğun bakım ve perioperatif dönemde hemodinamik kontrolün titizlikle sağlanması gereken hastalarda sık tercih edilir.
İlerleyici hedef organ hasarının eşlik ettiği hipertansif acillerde (Hypertensive Emergency) ve end-organ hasarı olmaksızın görülen hipertansif öncelikli durumlarda (Hypertensive Urgency), kan basıncının hızlı fakat kontrollü şekilde düşürülmesi amacıyla intravenöz infüzyon şeklinde uygulanabilir. Özellikle taşikardi eşlik eden hipertansif tablolar, aort diseksiyonu, perioperatif hipertansiyon, supraventriküler taşikardiler ve atriyal fibrilasyonda ventrikül hız kontrolünde etkili bir seçenektir.
Esmolol infüzyonunun en önemli avantajı; doz titrasyonunun kolay olması, etkisinin hızla başlaması ve ilaç kesildiğinde etkinin kısa sürede ortadan kalkmasıdır. Bu nedenle hipotansiyon veya bradikardi geliştiğinde hızlı geri dönüş sağlanabilir. Özellikle aort diseksiyonunda önce kalp hızının kontrol altına alınması amacıyla tercih edilen temel ajanlardan biridir.
Uygulama
Endikasyonları
- Supraventriküler taşikardi (SVT)
- Atriyal fibrilasyon/flutter hızlı ventrikül yanıtı
- Aort diseksiyonu
- Perioperatif taşikardi/hipertansiyon
- Hiperdinamik dolaşım durumları
Uygulama ve dozaj
Yükleme dozu
IV Bolus
- 500 mcg/kg
- 1 dakika içerisinde uygulanır
İdame infüzyon
Başlangıç
- 50 mcg/kg/dakika
İlk idame infüzyonunun: 👉 4 dakika süreyle 50 mcg/kg/dakika dozunda verilmesi önerilir.
Etki başlangıcı
- Bolus + sürekli infüzyon sonrası: 👉 2 dakika içinde etki başlar 👉 5 dakika içinde yaklaşık %90 beta blokaj oluşur
- İnfüzyon kesildikten sonra: 👉 beta blokaj etkisi genellikle 18–30 dakika içinde kaybolur
Farmakokinetik
Esmolol:
- Renal ve hepatik fonksiyondan büyük ölçüde bağımsızdır
- Eritrosit sitozol esterazları ile metabolize olur
- Asit metaboliti ve metanole dönüşür
Doz titrasyonu
İlk 5 dakikalık tedavi sonrası:
- Hedef kalp hızı / tansiyona ulaşılamadıysa 👉 doz basamaklı artırılır.
Doz basamakları
Maksimum doz
👉 Genellikle: 200 mcg/kg/dk
Bazı kritik durumlarda: 300 mcg/kg/dk’ya kadar çıkılabilir
Önemli not
Her doz basamağında: 👉 dozu artırmadan önce en az 4 dakika beklenmelidir.
Yükleme dozu verilmeden kullanım
Esmolol: yalnızca sürekli infüzyon şeklinde uygulanırsa 👉 farmakokinetik/farmakodinamik kararlı duruma: yaklaşık 30 dakikada ulaşır.
Tedavi süresi
- İdame infüzyonları genellikle: 👉 24 saate kadar sürdürülebilir
Esmolol dozunun azaltılması
- İlk dozdan yaklaşık 30 dakika sonra: 👉 infüzyon hızı %50 azaltılabilir
- Alternatif ajan başlandıktan sonra: 👉 ilk 1 saat içinde yeterli kontrol sağlanırsa 👉 Esmolol sonlandırılabilir.
Pratik uygulama
Yükleme yapılmaması gereken durumlar
- Şiddetli hipotansiyon
- Akut dekompanse kalp yetmezliği
- Yüksek dereceli AV blok
- Kardiyojenik şok
⚠️ Yan etkiler
- Bradikardi
- Hipotansiyon
- AV blok
- Bronkospazm
- Kalp yetmezliği kötüleşmesi
Ticari isimler
- Brevibloc® Premiks 10 mg/250 mL
- Esmobloc® 10 mg/mL IV infüzyon çözeltisi
- Kardoes Premix® 2500 mg/250 mL
- Multiflex Ermoloc® Premiks 10 mg/mL
Kaynaklar
- American Heart Association. ACLS & Tachycardia Guidelines
- European Society of Cardiology. Supraventricular Tachycardia Guidelines
- Drugs.com – Esmolol
- DrugBank – Esmolol
- NCBI Bookshelf – Esmolol Pharmacology
