Tinea Korporis (Vücut Mantarı) Reçetesi

Tinea corporis, dermatofitlerin neden olduğu vücudun yüzeysel bir mantar deri enfeksiyonudur. Özel yerleşimler dışında derinin tüm dermatofit enfeksiyonlarına tinea corporis adı verilir. Lezyonlar özellikle gövde, boyun, kollar ve bacaklarda görülür. Vücudun diğer bölgelerini etkileyen dermatofit enfeksiyonları için alternatif isimler kullanılmaktadır.

Etiyoloji

Tüm dermatofit türleri tarafından gelişebilmektedir. Tinea corporis’e neden olan dermatofitler;

• Trichophyton
• Epidermophyton
• Microsporum

cinslerine aittir.

En sık olarak T. rubrum, M. canis, T. mentagrophytes tarafından oluşturulur. Bulaşma direkt temas ve enfekte eşyalarla olabileceği gibi; nemlilik ve oklüzyon gibi koşullar oluştuğu zaman vücuttaki tinea pedis gibi bir rezervuardan da olabilir.

Klinik

Tipik anüler lezyonlar başlangıçta eritemli bir papül şeklindedir, daha sonra genişler ve orta kısmında mantar tarafından keratin tüketildiği için burada iyileşme olur ve normal deri rengine döner. Bu bölge enfeksiyona geçici olarak direnç gösterir, ancak yeniden keratin sentezlenmesi ile ortadan yeni bir enfeksiyon halkası başlar.

Böylece halka şeklinde eritemli, keskin kenarlı lezyonlar oluşur. Bazen kenarlarında skuam ve küçük veziküller bulunur. Lezyon genişledikçe ortada tekrar yeni lezyon oluşur ve zaman içinde lezyon iç içe geçmiş halkalar şeklinde görünüm alır.

Yüzeyel dermatofit enfeksiyonları genellikle belirgin klinik özelliklere sahip olsa da bazen farklı görünümler ile de karşımıza çıkabilir.

Tedavi

Yüzeyel dermatofit enfeksiyonlarında otoinokülasyonun, bulaşın ve reenfeksiyonun engellenmesi ile hastalığa eğilim yaratan faktörlerin ortadan kaldırılması tedaviden daha önemlidir.

Medikal tedavide sıklıkla topikal tedavi yeterlidir. Topikal antifungal ajanların günde 2 kez, 2-4 hafta kullanımı genellikle iyileşme için yeterlidir. Yaygın lezyonlarda veya topikal tedavinin yetersiz olduğu durumlarda ya da immünsüpresyon varlığında sistemik tedavi önerilir.

Önerilen topikal rejimler aşağıdakilerden birini içerir:

• Klotrimazol: Günde iki kez topikal olarak uygulanan %1 krem/merhem/çözelti
• Ketokonazol: Günde bir kez uygulanan %2 krem/şampuan/jel/köpük
• Mikonazol: Günde iki kez uygulanan %2 krem/merhem/çözelti/losyon/toz
• Naftifin: Günde bir kez uygulanan %1 krem veya günde iki kez %1 veya %2 jel
• Terbinafin: Günde bir veya iki kez %1 krem/jel/sprey solüsyonu

Oral tedavi daha yaygın enfeksiyonlarda veya topikal tedavinin başarısız olduğu vakalarda gereklidir. Oral terbinafin veya itrakonazol genellikle tercih edilen birinci basamak tedavilerdir ve durumun yaklaşık 2 ila 3 hafta içinde düzelmesi beklenir.

Önerilen oral rejimler aşağıdakilerden birini içerir (yetişkinler için):

• Terbinafin: İki hafta boyunca günde bir kez oral olarak 250 mg
• İtrakonazol: 2 hafta boyunca günde bir kez 100 mg veya bir hafta boyunca günde bir kez 200 mg; yemekle birlikte kapsül verin
• Flukonazol: Haftada bir kez 150 ila 200 mg veya 2 ila 4 hafta boyunca günde 50 ila 100 mg
• Griseofulvin: 2 ila 4 hafta boyunca günde bir kez 500 ila 1000 mg

Örnek Reçete

Rp-1

I – Travazol^® (izokonazol nitrat + diflukortolon valerat) Krem DIB s:2×1

• Ambalaj büyüklüğü 15 g’dır ve 1 g TRAVAZOL; 10 mg izokonazol nitrat ve 1 mg diflukortolon valerat etkin maddelerini içerir.
• Günde 2 defa uygulanmalıdır.

II – Ketoral^® (ketokonazol) %2 Şampuan DIB s:4×1

• Hafif-orta şiddetli vakalarda günde 4-6 defa lezyon bölgesine 1 veya 2 damla şeklinde uygulanmalıdır.
• Şiddetli vakalarda 3-6 defa 2 damla şeklinde uygulanabilir.
• Tinea versicolor gibi yaygın lezyon durumunda haftada 1 veya 2 defa duş sırasında lezyon bölgelerine ve tüm vücuda sürülür, 10 dakika bekletildikten sonra duş alınır.

Rp-2

III – Oceral^® %1 (oksikonazol) Sprey DIB s:2×1

• Her 1 ml çözelti, 10 mg oksikonazole eşdeğer miktarda 11,47 mg oksikonazol nitrat içermektedir.
• Etkilenen bölge ve çevresine günde 1 veya 2 defa püskürtülerek 2 hafta kullanımı önerilir.
• Genital bölgeye uygulandığında içerisinde alkol bulunduğu için yakıcı olabilir. Bu nedenle bu bölgeye krem formunda antifungal tercih edilmelidir.

Rp-3

IV – Fluzole^® (flukonazol) 50 mg Kapsül DIB s:2×1

• Her kapsül 50 mg flukonazol içerir.
• 2-4 hafta boyunca günde bir kez 50 mg kullanılması önerilir. Atlet ayağı için tedavi süresi 6 haftaya kadar uzatılabilir.

Tanı Kodu

• B35: Dermatofitoz
• B35.0: Tinea barba ve tinea capitis
• B35.1: Tinea unguium
• B35.2: Tinea manuum
• B35.3: Tinea pedis
• B35.4: Tinea corporis
• B35.5: Tinea imbricata
• B35.6: Tinea cruris
• B35.8: Diğer dermatofitozlar
• B35.9: Tanımlanmamış dermatofitoz

Kaynaklar

• NCBI Bookshelf – Dermatophytosis
• DergiPark Dermatofit Enfeksiyonları Makalesi
• TİTCK Travazol Kısa Ürün Bilgisi
• TİTCK Ketoral Kısa Ürün Bilgisi
• TİTCK Oceral Kısa Ürün Bilgisi
• Pfizer Trosyd Krem Prospektüsü

İlgili Yazı

Tinea Korporis (Vücut Mantarı)