Bu içeriğin kilidini açmak için lütfen abone olun.
Kırk sekiz yaşındaki erkek hasta akşam yemeği sonrasında bulantı, kusma, ishal ve kızarıklık şikâyeti ile acil servise getiriliyor. Hikâyesinden yemek sırasında alkol aldığı, yemekte de mantar tükettiği öğreniliyor. Hastayı değerlendiren acil tip uzmanı alkol ve mantar birlikteliğinden dolayı ayırıcı tanıda öncelikle disulfiram benzeri reaksiyon olduğunu düşünüyor.
Bu hastada tarif edilen tabloya neden olabilecek mantar türünün aşağıdakilerden hangisi olması en olasıdır?
Editör Notu
Sınavlarda mantar türleri ve yarattıkları sendromlar sıkça karşılaştırılır. Coprinus = Disulfiram (Alkol), Amanita phalloides = Karaciğer yetmezliği, Inocybe/Clitocybe = Muskarinik etkiler eşleşmeleri en temel bilgi basamaklarıdır. Disulfiram benzeri reaksiyonun sadece Coprinus tüketilen öğünde değil, takip eden birkaç gün içindeki alkol alımlarında da görülebileceğini unutmayın.
Açıklama
Mantar zehirlenmeleri, içerdikleri toksinlerin türüne göre farklı klinik tablolarla ortaya çıkar. Coprinus türü mantarlar, içerdikleri "koprin" (coprine) maddesi nedeniyle alkol ile birlikte tüketildiklerinde disulfiram benzeri reaksiyona yol açarlar. Koprin, alkol metabolizmasında görevli olan asetaldehit dehidrogenaz enzimini inhibe ederek kanda asetaldehit birikmesine neden olur.
Temel noktalar:
Disulfiram Benzeri Etki: Alkol alındıktan 30 dakika ile birkaç saat sonra başlayan yüzde kızarma, çarpıntı, bulantı, kusma ve baş ağrısı ile karakterizedir.
Zamanlama: Bu mantarlar tüketildikten sonraki 48-72 saat içerisinde alkol alınması durumunda bile reaksiyon tetiklenebilir.
Mekanizma: Asetaldehit birikimi vazodilatasyona ve sistemik rahatsızlık hissine yol açar; ancak tablo genellikle kendi kendini sınırlar.
Klinik Şüphe: Gastrointestinal semptomlara eşlik eden flushing (kızarıklık) ve alkol öyküsü tanıda anahtar ipuçlarıdır.
Bu soru için doğru seçenek:
Coprinus atramentarius (Mürekkep mantarı), disulfiram benzeri reaksiyonun klasik ve en bilinen nedenidir.
Doğru cevap: A) Coprinus
Diğer seçeneklerin değerlendirilmesi
A) Doğrudur: Koprin maddesi içerir ve asetaldehit dehidrogenaz enzimini inhibe eder.
B) Clitocybe: Muskarinik sendroma yol açar; aşırı terleme, salivasyon ve miosis (SLUDGE sendromu) görülür.
C) Inocybe: Tıpkı Clitocybe gibi yüksek miktarda muskarin içerir; parasempatomimetik etkiler ön plandadır.
D) Psilocybe: Halüsinojenik (psilosibin) etkileri vardır; santral sinir sistemi bulguları ve halüsinasyonlar baskındır.
E) Gyromitra: İçerdiği jiromitrin nedeniyle nöbetlere (B6 vitamini antagonist etkisi) ve karaciğer hasarına yol açar.
Keneler, yaşamlarını kan emerek sürdüren, küçük ve oval şekilli parazitlerdir. Uçamazlar, sıçrayamazlar ve genellikle hayvanların, bazen de rastlantısal olarak insanların kanıyla beslenirler. Vücutlarında 6...
Temel noktalar:
