- ABCD değerlendirilmesi yapılmalı, stabilizasyon sağlanmalı ve monitörizasyon uygulanmalıdır.
- Hastaya ihtiyaç halinde oksijen başlanmalıdır.
- En az iki adet periferik büyük damar yolu açılmalıdır (18 G yeşil veya gri branül).
- Hemogram, biyokimya, kan gazı (glikoz, elektrolitler, BUN, kreatinin, AST, ALT, laktat), koagülasyon paneli (PT, PTT, INR), kan grubu ve cross-match tetkikleri istenmelidir.
- Hastanın oral alımı kapatılmalıdır.
- İzotonik sıvı tedavisi başlanmalıdır.
- Üst GİS kanama düşünülüyorsa proton pompa inhibitörü (PPİ) başlanmalıdır.
- Devam eden kusma ve aspirasyon riski nedeniyle non-invaziv pozitif basınçlı ventilasyondan (NIPPV) kaçınılmalıdır.
Order
IV sıvı resüsitasyonu
Oral alımı kapatılan hastaya günlük sıvı gereksinimi ve beraberinde kaybettiği düşünülen sıvının replasmanı yapılmalıdır. Sıvı replasmanı planlanırken hastanın kan şekeri ve elektrolit takibine göre uygun sıvı seçilmelidir. Normal salin veya Ringer laktat sık tercih edilen replasman sıvılarıdır. Uygun replasman sıvısı seçimi için daha önce hazırladığımız yazıya buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.
- Hemodinaminin hızla bozulduğu durumlarda kan transfüzyonu düşünülmelidir.
- Hastada hemoglobin düzeyi <7 g/dL olduğunda eritrosit süspansiyonu replasmanı düşünülmelidir.
- Platelet sayısı <50.000 olan hastalarda trombosit replasmanı düşünülmelidir.
- INR düzeyi >2 olduğunda TDP ya da protrombin kompleksi konsantresi ile INR kontrolü planlanmalıdır.
Nazogastrik (NG) sonda uygulaması
Üst GİS kanamalı hastalarda rutin NG kullanımı tartışmalıdır. NG sonda aspiratında taze kırmızı kan ya da sindirilmiş kahve telvesi görünümünde içerik görülmesi üst GİS kanama lehine yorumlanabilir. Ancak aktif kanaması olmayan hastada ya da pilor distalindeki kanamalarda NG aspiratının temiz olması yanıltıcı olabilir.
Literatürde NG uygulanan ve uygulanmayan hastalar karşılaştırıldığında; hastanede kalış süresi, ameliyat gereksinimi, transfüzyon gereksinimi ve endoskopiye gitme süresi açısından anlamlı fark saptanmamıştır. Bununla birlikte endoskopi süresini kısalttığı gösterilmiştir. NG lavaj uygulaması, mide içeriğindeki taze kan ve pıhtıların uzaklaştırılması ile endoskopiyi kolaylaştırdığı için önerilmektedir. NG sonda uygulaması için tıklayınız.
PPİ uygulaması
Proton pompa inhibitörleri (PPİ), peptik ülser kanamalarında yeniden kanamayı ve cerrahi gereksinimini azaltmaktadır. Endoskopiye yardımcı olarak kullanılması önerilir. Kullanım şekli seçilecek ajana göre aşağıdaki gibidir:
- Lansoprazol: 60 mg bolus, ardından 6 mg/saat infüzyon
- Esomeprazol: 80 mg bolus, ardından 8 mg/saat infüzyon
- Pantoprazol: 80 mg bolus, ardından 8 mg/saat infüzyon
Daha fazla ilaç bilgisine buradan ulaşabilirsiniz.
Vazoaktif ilaçlar (Somatostatin)
Özofagus varis kanaması tanısı konulan hastalarda uygulanması gereken ilaçtır. Vazodilatasyon sağlayan düzenlemeyi inhibe eder.
Daha fazla ilaç bilgisine buradan ulaşabilirsiniz.
