Bu İçerik Sadece Aboneler İçindir
24 yaşında bir erkek hasta, uzun bir maraton koşusunu tamamladıktan sonra arabasına yürürken yere yığılıyor. Sağlık çadırına getirildiğinde, adını, yerini ve tarihi doğru bir şekilde söyleyebiliyor. Geçmişte herhangi bir sağlık sorunu olmadığını ve ilaç kullanmadığını belirtiyor. Hayati bulguları: kan basıncı 100/55 mm Hg, nabız 85 atım/dk, sıcaklık 37.6 °C, solunum sayısı 12/dk ve oksijen satürasyonu %98 olarak ölçülüyor. Bu hasta için öncelikle yapılması gereken müdahale ne olmalıdır?Açıklama
Toplu katılımlı spor etkinliklerinde, özellikle yoğun egzersiz gerektiren aktivitelerde, sporcuların egzersize bağlı kollaps (EAC – Exercise-Associated Collapse) yaşaması sık görülen bir durumdur.
EAC genellikle koşu tamamlandıktan sonra kanın alt ekstremitelerde birikmesi sonucu gelişen geçici tansiyon düşüklüğü (postural hipotansiyon) nedeniyle ortaya çıkar. Bunun yanında sporcunun vücut sıcaklığının 40 °C ve üzerine çıkması ile seyreden hipertermi de kollapsa yol açabilen önemli bir nedendir.
Kollaps geçiren bir sporcunun ilk değerlendirmesi, hava yolu, solunum ve dolaşım (ABC) kontrolü ile yapılmalıdır. ABC’nin açık ve stabil olduğu saptandıktan sonra bilinç durumu hızla değerlendirilmelidir.
Eğer hasta normotermik (normal vücut sıcaklığında) ise aktif soğutma gerekli değildir. Bilinci açık ve yanıt verebilen hastalarda bacakların yukarı kaldırılması ve ağızdan sıvı takviyesi çoğu zaman yeterli tedavidir.
Ancak hasta kusuyorsa veya bilinç bulanıklığı mevcutsa ağızdan sıvı alamayacağı için intravenöz sıvı tedavisi uygulanmalıdır. Bu yaklaşım dolaşımın hızlı şekilde desteklenmesini sağlar.
