Bu İçerik Sadece Aboneler İçindir
Kalsiyum glukonat ampül acil serviste hipokalsemi, hiperpotasemiye bağlı hayatı tehdit edebilecek kardiyak ritm bozukluklarında ve kalsiyum kanal blokörü zehirlenmelerinde kullanılır.
Kalsiyum Glukonat Ampul
Türkiye’de Bulunan Kalsiyum Ampul Formları
Mekanizma
Kalsiyum sinir, kas ve iskelet sistemlerinin fonksiyonel bütünlüğü için gereklidir. Normal kalp fonksiyonu, böbrek fonksiyonu, kan pıhtılaşması, hücre zarı geçirgenliği ve hormon-nörotransmitter salınımında rol oynar. Vücuttaki kalsiyumun %99’u kemikte, %1’i kanda bulunur. Kandaki kalsiyumun %50’si iyonizedir ve fizyolojik olarak aktiftir.
- Hiperkalemi: Ciddi yükselme (≥6,5 mmol/L) ve toksik EKG değişiklikleri varsa miyokard membran stabilizasyonu sağlayarak VF/nabızsız VT riskini azaltır. Serum potasyumunu düşürmez.
Endikasyonlar
- Hiperpotasemi
- Hipokalsemi
- Kalsiyum Kanal Blokörü İntoksikasyonu
- Flor Zehirlenmesi
- İyatrojenik Hipermagnezemi
Kontrendikasyonlar
- Kalsiyum bileşenlerine aşırı duyarlılık
- Ciddi böbrek yetmezliği
- Kalp glikozidi (digoksin) kullanan hastalar
- Ventriküler fibrilasyon
- Hiperkalsemi
- Sarkoidoz
- Ciddi hiperkalsiüri
Uygulama
Hipokalsemi
1–2 ampul kalsiyum glukonat, %5 dekstroz veya SF içinde 5–10 dk’da IV infüzyon şeklinde verilir. Damar yolu sağlam olmalıdır; ekstravazasyon ciddi doku hasarı yapabilir.
Uygulama: 2 ampul kalsiyum glukonat 100 ml SF içinde 10 dk’dan uzun sürede infüzyon.
Başlangıç hızı: 0.3–2 mg/kg/saat elementer kalsiyum.
Çocuk: %10’luk çözeltide 20 mg/kg IV.
Hiperkalemi
Ciddi EKG değişikliği (≥6,5 mmol/L) varlığında:
Kalsiyum Glukonat:
- 3 ampul (%10’luk 30 ml) → 90 mg elementer kalsiyum
- 5–10 dk’da IV push veya infüzyon
- Etki 1–3 dk’da başlar. 5–10 dk sonra tekrar edilebilir.
Kalsiyum Klorid:
- 2 ampul (%10’luk 20 ml) → 272 mg elementer kalsiyum
- Santral yol tercih edilir.
Kalsiyum Kanal Blokörü İntoksikasyonu
- 2 ampul (20 ml) kalsiyum klorür veya 6 ampul (60 ml) kalsiyum glukonat
- 5–10 dakikada verilir
- 20 dakikada bir toplam 3 doza kadar tekrarlanabilir
Gebelik
Kategori C.
Emzirme
Süte geçer. Dikkatli kullanılmalıdır.
Yan Etki
- Hipotansiyon
- Bradikardi
- Baş dönmesi
- Sıcak basması
- Ağızda tebeşir tadı
- Enjeksiyon yerinde ağrı ve şişlik
Toksisite
Hiperkalsemi belirtileri: iştahsızlık, kusma, kabızlık, karın ağrısı, susuzluk, poliüri, kas güçsüzlüğü, konfüzyon, aritmi ve ciddi durumlarda koma/kardiyak arrest.
Antidot
Disodyum edetat kalsiyumu şelatlayarak hiperkalsemi tedavisinde kullanılır.
- 50 mg/kg, 24 saatte toplam en fazla 3 g
- IV 3+ saatlik infüzyon şeklinde
- Ekstravazasyon ciddi doku nekrozu yapabilir
Uyarı – Önlemler
Kalsiyum Klorür (10 ml %10 CaCl₂): 272 mg elementer kalsiyum içerir.
- Kalsiyum klorür, glukonata göre 3 kat fazla kalsiyum içerir.
- Periferik damara verilmesi doku nekrozuna neden olabilir.
- İV kalsiyum potasyumu düşürmez; yalnızca membran stabilizasyonu sağlar.
- Digitalis zehirlenmesinde kalsiyum verilmesi ölümcül aritmilere yol açabilir.
- Tiyazidler hiperkalsemi yapabilir.
- NaHCO₃ ile aynı hatta verilmez.
Ticari İsim
- Calcium Picken %10 Ampul
- Calciosel %10 Ampul
Kaynaklar
- www.acilcalisanlari.com/hipokalsemi-acil-yaklasim.html
- ERC 2015 Kılavuzu
- JCAM Yayınları
- Management of Hyperkalaemia (2013)
- Royal Children’s Hospital Hyperkalemia Guideline
- ATUDER Hiperkalemi Rehberi
- DrugBank – DB11126
İlgili Yazı
